COLUMN 23: VROUWE JUSTITIA

 

Vrouwe Justitia.

Iedereen kent ze wel, of heeft er al eens van gehoord. Zij staat symbool voor justitie en recht.

Als men ze ziet dan draagt ze in de ene hand een boek, dat de wet(teksten) moet voorstellen. Zij is geblinddoekt, wat wil zeggen dat zij geen onderscheid maakt tussen mensen, rassen of religies. En in de andere hand draagt ze een weegschaal wat wil zeggen dat ze haar beslissingen goed en onpartijdig afweegt.

Helaas zien wij als gedetineerden het helemaal anders. Zij draagt inderdaad de wet (een boek), met de goedgekeurde, algemeen aanvaarde en genormaliseerde teksten in de ene hand. Door haar blinddoek ziet ze de werkelijkheid niet, en heeft op deze manier geen besef van wat er werkelijk gebeurt rondom haar.

Met de weegschaal moet ze in principe evenwichtige, onafhankelijke en onpartijdige beslissingen nemen zonder vooroordelen. Maar de werkelijkheid is anders, ze werkt geblinddoekt, blindelings. Met twee maten en twee gewichten (of soms wel met meerdere).

Laten we eventjes een fictief voorbeeld geven: twee personen, de ene uit Limburg en de andere uit West-Vlaanderen, beiden hebben eenzelfde strafbaar feit gepleegd (bijvoorbeeld een bank overvallen). Ze hebben beiden ook een bijna volledige zelfde achtergrond en verleden. Ze komen beiden voor de rechter(s) en jury. En toch zullen ze beiden een andere straf toebedeeld krijgen! Dan vragen we ons hierbij af of de gehanteerde wet niet voor iedereen hetzelfde toegepast is hier in dit land? Natuurlijk zit er in de straf altijd een speling van enkele maanden tot zelfs enkele jaren (variërend van Vrijspraak tot de wettelijk vastgelegde maximale straf voor betreffend feit). De speling komt door de interpretatie van de rechter die objectief en onafhankelijk, naar voorbeeld van Vrouwe Justitia, een oordeel velt. En als je dan nog eens een BV (bekende Vlaming) of BN (bekende Nederlander) bent, dan is of wordt de straf meestal nog omgezet naar een voorwaardelijke straf. Soms wordt vooraf bemiddeld tussen de rechter en de betrokken partijen, zodat er zelfs, ondanks dat er een strafbaar feit is gepleegd. Zonder recht te spreken of rechtszaak is een beslissing wordt genomen. In bepaalde gevallen wordt er dan een bepaalde som geld als oplossing geboden. Het voordeel hierbij is dat er geen rechtszaak is, een tijdbesparing is voor justitie en betrokken partijen en er zelfs geen aantekening op het strafblad wordt voorzien.

Verschillen ontstaan door interpretaties; niet alleen door de rechters maar ook de advocaten, het Openbaar Ministerie (procureur) en getuigen deskundigen die een zelfde feit, een zelfde werkelijkheid ieder op eigen wijze benaderen en beoordelen.

Zo zie je toch dat Vrouwe Justitia een onevenwichtige weegschaal heeft, en een boek waar vele mogelijkheden in staan.

Daarom de moraal van het verhaal: tracht zo min mogelijk de wegen van Vrouwe Justitia te bewandelen om problemen voor de rest van je leven te vermijden.

 

September L&B